پارکهای حیات وحش در جهان با اهداف حفاظتی و بهرهگیری از گروههای آموزشی و پژوهشی قوی با تمرکز برتکثیر در اسارت گونههای در معرض خطر انقراض، آمادهسازی و معرفی آنها به زیستگاههای طبیعی، برنامههای آموزشی برای آگاهیبخشی به مردم، حفاظت از زیستگاهها و مشارکت در طرحهای حفاظت از زیستگاههای طبیعی گونههای در خطر انقراض فعالاند.
تحقیق و تکثیر در اسارت گونههای در معرض خطر مانند پاندای غول پیکر، گورخر و سیاه گوش آسیایی، احیا و معرفی گونهها به زیستگاههای طبیعی، حفاظت از گونههای در معرض خطر در آسیا، آفریقا، اروپا و آمریکا، حفاظت از گونههای بومی مانند گورخرهای آسیایی و گوریلهای غربی، مشارکت در برنامههای تحقیقاتی برای مطالعه و حفاظت از گونههای در معرض خطر انقراض از جمله خرسهای قطبی، حمایت از طرحهای حفاظت از زیستگاهها در آفریقا و آسیایجنوبی، مشارکت در حفاظت از گونههای دریایی مانند والها و دهها طرح حفاظتی و تحقیقاتی دیگر صرفا بخشی از طرحهای آموزشی، پژوهشی و حفاظتی انجام شده از سوی پارکهای وحش مختلف جهان است که از سوی «اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت» تایید شده است.
در چنین نگرشی رفتارشناسی، نیازهای بومشناسی و زیستگاه طبیعی حیوان در هنگام طراحی فضاهای نگهداری مورد توجه قرار میگیرد و میتواند زمینههای بروز رفتارهای طبیعی گونه را در محیط اسارت فراهم کند. این معنای واقعی پارک حیات وحش است. بر اساس رویکرد مجامع معتبر بینالمللی، امروزه نگاه اقتصادی به باغهای وحش با هدف تولهکشی و یا خرید و فروش «گونه» مطرود است. پارک وحش، باغ وحش و باغ پرندگان، بنگاه تولهکشی، جوجهکشی و کسبوکار نیست. بدون تردید افزایش تعداد واحدهای نامطلوب، متاثر از انگیزههای اقتصادی و خرید و فروشهای غیر مجاز، چالشهای بیشتری را در مسیر ساماندهی به دنبال خواهد داشت.
خانهتکانی و ممنوعیت صدور مجوز «جدید» باغهای وحش (اعم از پارک وحش، باغ وحش، باغ پرندگان و هر عنوانی ذیل شیوهنامه مربوط) میتواند نقطه شروعی برای ساماندهی همه واحدهایی باشد که از مکان زیست کیفی برای گونههای حیاتوحش صرفا به ایجاد میلهها، فنسها و یا موانعی برای نگهداری در اسارت (بدون توجه به رفتارشناسی، نیازهای بوم شناسی و زیستگاه طبیعی حیوان)، بسنده کردهاند. پافشاری بر این رویکرد، یکی از مهمترین اقدامات ما در تحقق «قلمرو امن» برای حیات وحش خواهد بود.
